Ptilostemon gnaphaloides, (L.) Less. subsp. pseudofruticosus, (Pamp.) Greuter

Κοινή ονομασία: Πτιλόστεμο το γναφαλοϊδές υποείδος ο φευδοθαμνώδης

Οικογένεια: Asteraceae

Συνώνυμα: Ptilostemon gnaphaloides (Cyr.) Soják subsp. pseudofructicosus (Pamp.) Greuter - Cirsium chamaepeuce (L.) Ten., - Chamaepeuce fruticosa (Desf.) DC.

Περιγραφή: Μικρός θάμνος με ύψος μέχρι 1 μέτρο και χνουδωτούς ανθοφόρους βλαστούς. Τα φύλλα είναι γραμμοειδή με πυκνό άσπρο χνούδι στην κάτω επιφάνεια. Αυτά της βάσης είναι ελαφρώς διευρυμένα, μυτερά και μικρότερα από τα υπόλοιπα. Ανθίζει από τον Απρίλιο μέχρι τον Ιούλιο

Βιότοπος: Απαντάται σε βραχώδεις θέσεις που βρίσκονται κοντά σε θάλασσα και ξέφωτα πευκοδασών, πετρώδεις πλαγιές, σχισμές βράχων και κρημνούς έως τα 100 μέτρα Υψόμετρο.

Εξάπλωση - Καταγωγή: Είναι της φυτό ανατολικής Μεσογείου.

Πληροφορίες: το P. Gnaphaloides subsp. speudofruticosus εμφανίζει παρόμοιες οικολογικές απαιτήσεις  με το P. Chamaepeuce.

0

Anthemis tomentosa, L.

Κοινή ονομασία: Ανθεμίς η εριώδης, Woolly Chamomile

Οικογένεια: Asteraceae

Συνώνυμα: Anthemis muenteriana Boiss. - Anthemis peregrina L.

0

Sonchus oleraceus, L.

Κοινή ονομασία: Σόγχος ο λαχανώδης, ζοχός, ζοχιά, ντζοχός,  Sowthistle, Common Sowthistle

Οικογένεια: Asteraceae

Συνώνυμα: Sonchus ciliatus Lam. - Sonchus ciliatus var. subbipinnatifidus Guss. - Sonchus lacerus Willd. - Sonchus royleanus DC. - Sonchus subbipinnatifidus (Guss.) Zenari

0

Centaurea thracica, (Janka) Hayek

Κοινή ονομασία: Κενταύρια η θρακική,

Οικογένεια: Asteraceae

Συνώνυμα: Centaurea fraasii Sch.Bip. ex Nyman - Centaurea monacantha Boiss. - Centaurea prostrata Nyman - Centaurea thracica (Janka) Janka ex Gugler - Serratula thracica Janka

Περιγραφή: Πολυετές ποώδες φυτό ύψους 20 - 90 εκατοστών, με ρίζωμα και έναν ή περισσότερους βλαστούς. Τα φύλλα της βάσης σχηματίζουν ρόδακα είναι τραχιά 10-15 εκατοστά, λογχοειή, με έντονες εγκολπώσεις σχεδόν πτεροσχιδή. Τα φύλλα του βλαστού είναι μικρότερα ακέραια, κατ’ εναλλαγή περίβλαστα. Τα άνθη σε ταξιανθία κεφάλιο, εμφανίζονται μεμονωμένα στην κορυφή μονού βλαστού ή με δύο διακλαδώσεις έως 3 εκατοστά. Τα βράκτια της ταξιανθίας είναι ασπιδοειδή και καταλήγουν σε ακίδα. Ανθίζει από Ιούνιο έως Αύγουστο. Ο καρπός είναι αχαίνιο 4-6 χιλιοστά και ο πάππος 8-10 χιλιοστά

Βιότοπος: Απαντάται πάνω σε σερπεντινικά πετρώματα, σε βράχια, θαμνότοπους, ξέφωτα δασών, λιβάδια και άκρες δρόμων, Θέσεις με ανθρωπογενή επιβάρυνση, σε μεσαία υψόμετρα από 300 έως 1000 μέτρα.

Εξάπλωση - Καταγωγή: Νότια Βουλγαρία, Τουρκία, Ρουμανία, στην Ελλάδα βρέθηκε κοντά στην Καρδίτσα στη Καλαμπάκα και στα Γρεβενά, σε μικρούς πληθυσμούς.

Πληροφορίες: Απαντάται σε σερπεντινικά πετρώματα και είναι υπερσυσσωρευτής νικελίου. Χρησιμοποιείται και σαν καλλωπιστικό, ενώ λόγω του νέκταρος και της γύρης προσελκύει μέλισσες και άλλα έντομα

0

Pallenis spinosa, (L.) Cass.

Κοινή ονομασία: Παλλενίς η αγκαθωτή, Καρφόχορτο, Asterisco spinoso

Οικογένεια: Asteraceae

Συνώνυμα: Asteriscus spinosus (L.) Sch. Bip. - Asteriscus spinosus subsp. microcephalus (Halácsy) O. Bolòs & Vigo - Bubonium spinosum (L.) Hill - Buphthalmum gussonei Pasq. - Buphthalmum spinosum L. - Pallenis croatica Graebn.

Περιγραφή: Ετήσια ή διετής πόα με βλαστό όρθιο, σκληρό, ξυλώδη στη βάση, συνήθως διακλαδισμένο χνουδωτό με ύψος από 10-60 εκατοστά. Τα φύλλα είναι ακέραια, τα ανώτερα ημιπερίβλαστα, κατ’ εναλλαγή, λογχοειδή, επιμήκη, χνουδωτά στη κάτω επιφάνεια μήκους 4 εκατοστά με ακανθώδη κορυφή, ενώ της βάσης σπατουλοειδή, περίπου 7-8 εκατοστά και συχνά σχηματίζουν ροζέτα. Τα άνθη είναι κίτρινα σε ταξιανθία κεφάλιο με τα περιφερειακά ανθίδια γλωσσοειδή. Ο καρπός είναι αχαίνιο λείο. Ανθίζει Μάιο με Αύγουστο.

Βιότοπος: Αναπτύσσεται σε θαμνότοπους, ξηρούς λειμώνες, ακαλλιέργητους αγρούς με ρηχά εδάφη και παρυφές δρόμων. Οι ομάδες κατακερματίζονται σε κάποιο βαθμό, αποτελούμενες από μικρό αριθμό ατόμων.

Εξάπλωση - Καταγωγή: Επικεντρώνεται στις ακτές της Μεσογείου, αλλά και με προεκτάσεις προς τα βόρεια και τα ανατολικά (περιοχή Αμπέλου).

Πληροφορίες: 

 

0

Calendula officinalis, L.

 

 Κοινή ονομασία: Καλέντουλα η φαρμακευτική, Καλέντουλα, νεκρολούλουδο, Pot Marigold, Scotch Marigold, calendula.

Οικογένεια: Asteraceae

Συνώνυμα: Calendula sinuata var. aurantiaca (Klotzsch ex Boiss.) Boiss. - Caltha officinalis (L.) Moench

Περιγραφή: Μονοετής σπανιότερα διετές πόα, ύψους 20-60 εκατοστών. Οι βλαστοί είναι ξυλώδης στη βάση, όρθιοι, κατακείμενοι ή ανερχόμενοι, πολύ διακλαδισμένοι, με πολλά φύλλα. Τα φύλλα είναι άμισχα, αντιλογχοειδή, στενά αντωοειδή, επιμήκη ή σπατουλοειδή, αδενώδη, ακέραια ελαφρά κυματοειδή. Τα άνθη σχηματίζουν μεγάλο κεφάλιο 4-7 εκατοστών διάμετρο. Τα γλωσσοειδή ανθίδια, είναι κίτρινα ή πορτοκαλί, τουλάχιστον διπλάσια από τα μεμβρανώδη βράκτια. Τα σωληνοειδή ανθίδια είναι ομοιόχρωμα, μερικές φορές καφέ. Ο καρπός είναι αχαίνιο με τα εξωτερικά καμπυλωτά έως 2,5 εκατοστά που εναλλάσσονται με πολύ μικρότερα.

Βιότοπος: 

Εξάπλωση - Καταγωγή: Είναι φυτό με καταγωγή τις παραμεσόγειες χώρες. Το συναντάμε όμως σε όλο τον κόσμο, σε κήπους και σε αγρούς ως καλλιεργούμενο. Στη νότια και δυτική Ευρώπη κατά τόπους απαντάται τυχαία και σποραδικά με φυσικούς πληθυσμούς.

Πληροφορίες: Από τα πιο γνωστά φαρμακευτικά φυτά της χώρας μας που καλλιεργείται και σαν καλλωπιστικό. Οι Muley et all. τo 2009 αναφέρουν τις κατηγορίες των χημικών ενώσεων του φυτού όπως, Αιθέρια έλαια, Τερπενοειδή, φλαβονοειδή, καροτενοειδή, διάφορα αμινοξέα και λίπη. Η περιεκτικότητα σε αιθέριο έλαιο κυμαίνεται από 0,1-1,0%. Συλλέγονται τόσο τα άνθη όσο και τα φύλλα.
Το όνομα προέρχεται από το αγγλικό calends και το λατινικό kalendae που στο Ρωμαϊκό ημερολόγιο αναφέρεται στην πρώτη μέρα κάθε μήνα λόγω της μεγάλης περιόδου άνθισης.

Σχεδόν κάθε φυτό προσελκύει ή απωθεί ορισμένα έντομα. Από αυτά έχουν εντοπιστεί ορισμένα που απωθούν συγκεκριμένους εχθρούς καλλιεργούμενων φυτών και εγκαθίστανται στον ίδιο χώρο με αυτά προκειμένου να μειωθεί ο αριθμός των προσβολών. Η καλεντούλα είναι απωθητικό για τους αλευρώδεις και τις κερασφόρες κάμπιες της ντομάτας, συνήθως λαμβάνεται εκχύλισμα, το οποίο χρησιμοποιείται σαν εντομοκτόνο.

 

0

Centaurea urvillei, DC. subsp. urvillei

Κοινή ονομασία: Κενταύρια του Ουρβίλ, ασκόλυμπρος, αλιβάρβαρο, centaurea.

Οικογένεια: Asteraceae

Συνώνυμα: 

Περιγραφή: Είναι πολυετής πόα, χωρίς βλαστό, ύψους έως 10 εκατοστά. Φυτρώνει σε πετρώδη εδάφη και διαθέτει μεγάλη ρίζα που φθάνει βαθιά στο έδαφος. Τα φύλλα σχηματίζουν ροζέτα, είναι επιμήκη-λογχοειδή, βαθιά και ακανόνιστα λοβωτά, τριχωτά και έχουν σκούρο πράσινο χρώμα. Στη μέση της ροζέτας βγαίνουν οι ταξιανθίες (1-3) που περιβάλλονται από βράκτια που φέρουν τριχοειδείς απολήξεις στις άκρες τους και ακίδες στην κορυφή 2-9 χιλιοστά. Τα εξωτερικά ανθίδια είναι ελαφρώς μακρύτερα. Τα αχαίνια είναι 3-5 χιλιοστά. Ανθίζει Απρίλιο Ιούνιο.

Βιότοπος: Σε ασβεστολιθικούς βράχους, βραχώδη φρύγανα, και πετρώδεις πλαγιές από τα χαμηλά έως τα 1000 μέτρα.

Εξάπλωση - Καταγωγή: Ανατολική Μεσόγειο στην Ελλάδα, απαντάται στη Χίο, Κω και Σάμο, όπου αντικαθιστά την Centaurea raphanina, Sm.

Πληροφορίες: Φωτογραφίες από Χίο. Το όνομα του γένους Centaurea προκύπτει από το μύθο του κενταύρου Χείρωνα. Διαθέτει αντιοξειδωτικές και αντικαρκινικές ιδιότητες. Εδώδιμα, φρέσκα χόρτα ή βραστά ή τουρσί με ιδιαίτερη πικρή γεύση και πολύ τραγανή υφή. 

0

Xeranthemum cylindraceum, Sm.

Κοινή ονομασία: Ξηράνθεμον το κυλινδροειδές, 

Οικογένεια: Asteraceae

Συνώνυμα: Xeroloma cylindraceum (Sm.) Holub

Περιγραφή: Μονοετές φυτό με όρθιους βλαστούς, γραμμωτούς, λευκωπούς και με λεπτές, απομακρυσμένες διακλαδώσεις που φτάνει τα 30-60 εκατοστά ύψος. Τα φύλλα είναι ακέραια, γραμμοειδή, οξύληκτα με χνούδι και στις δυο πλευρές (περισσότερο στην κάτω). Τα κεφάλια είναι μονά, κυλινδρικά, προμήκη με 10 – 15 ιώδη ανθίδια όλα σωληνοειδή. Τα βράκτια της ταξιανθίας είναι λεπιοειδή, ωοειδή, έντονα χνουδωτά στο κέντρο. Τα εσωτερικά άνω βράκτια είναι έγχρωμα πεταλοειδή, μακρύτερα από τα ανθίδια και μοιάζουν με γλωσσίδια από άνθη της περιφέρειας. Τα αχαίνια είναι χνουδωτά, με πάππο από σκληρές, λεπιοειδής τρίχες πεπλατυσμένες στην βάση. Ανθίζει το καλοκαίρι.

Βιότοπος: Απαντάται σε ξηρές άγονες περιοχές, πετρώδεις πλαγιές, φρύγανα, παρυφές δρόμων.

Εξάπλωση - Καταγωγή: Φυτό της κεντρικής και παραμεσόγειας Ευρώπης.

Πληροφορίες: Το γένος Xeranthemum περιλαμβάνει φυτά ενδημικά της νότιας Ευρώπης που έχουν ροζ-ασημένια άνθη τα οποία διατηρούνται ακέραια όταν ξεραθούν (αμάραντα). Χρησιμοποιούνται στην δημιουργία αποξηραμένων συνθέσεων. Το πιο γνωστό είδος, το οποίο καλλιεργείται ως καλλωπιστικό φυτό, είναι το Xeranthemum annuum με τα μεγάλα ροζ λουλούδια που μοιάζουν με μαργαρίτες.

 

0

Crepis rubra, L.

Κοινή ονομασία: Κρεπίς η ερυθρή, πικραλίδα, μαρουλίτσα, Pink Hawksbeard, Red Hawksbeard

Οικογένεια: Asteraceae

Συνώνυμα: Crepis incarnata Vis. - Picris rubra (L.) Lam.

Περιγραφή: Μονοετές ποώδες φυτό με ύψος έως 50 εκατοστά. Τα κατώτερα φύλλα είναι οδοντωτά ή πτεροσχιδή στενότερα στο μίσχο και σχηματίζουν ρόδακα. Τα ανώτερα λογχοειδή ή γραμμοειδή. Τα κεφάλια είναι μονήρη, όλα τα ανθίδια γλωσσοειδή και με ρόδινες ή σπάνια λευκές, αποχρώσεις περίπου 4 εκατοστά διάμετρο. Τα αχαίνια καφέ με μακρύ ράμφος. Ανθίζει από Απρίλιο έως Ιούνιο.

Βιότοπος: Σε πετρώδεις και ηλιόλουστες θέσεις έως τα 1000 μέτρα. Δημιουργεί μεγάλους πληθυσμούς.

Εξάπλωση - Καταγωγή: Μεσογειακό είδος με ευρεία κατανομή,

Πληροφορίες: Η C. rubra είναι το μόνο είδος, από τα περίπου 20, του γένους με ρόδινα άνθη ενώ τα υπόλοιπα έχουν κίτρινα. Χρησιμοποιείται εκτεταμένα σε μπορντούρες και φυσικά αστικά λιβάδια στην κηποτεχνία. Είναι λαχανευόμενο, βρώσιμο είδος

0

Helichrysum stoechas, (L.) Moench

Κοινή ονομασία: Ελίχρυσο η στοιχάς, Ελίχρυσο, Αμάραντο, Ανθονοίδα, Μελιτοπούλι, Goldy Locks, Straw-flowers, Curry Plant.

Οικογένεια: Asteraceae

Συνώνυμα: Gnaphalium citrinum Lam., nom. illeg. - Gnaphalium decumbens Lag. [non Thunb. 1800] - Gnaphalium stoechas L. - Helichrysum biterrense H. J. Coste & Mouret - Helichrysum brachycladum Jord. & Fourr. - Helichrysum citrinum Ces. - Helichrysum decumbens Cambess., nom. nov. - Helichrysum maritimum Jord. & Fourr. - Helichrysum rigens Jord. & Fourr. - Helichrysum sabulosum Jord. & Fourr. - Helichrysum syncladum Jord. & Fourr.

Περιγραφή: Πολυετές φρυγανώδες, ιδιαίτερα αρωματικό, πολύβλαστο φυτό, με λευκό πυκνό χνούδι με ύψος που φτάνει τα 60 εκατοστά. Τα φύλλα φύονται κατ’ εναλλαγή, γκριζοπράσινα, επιμήκη γραμμοειδή ή λογχοειδή, χνουδωτά περισσότερο στην κάτω πλευρά. Είναι χαρακτηριστικά τα άνθη του τα οποία έχουν χρωματιστά φολιδωτά ομοιόχρωμα βράκτια που τα περιβάλουν. Τα άνθη σχηματίζουν πολλά κωνοειδή, χρυσοκίτρινα, κεφάλια, τα οποία είναι μαζεμένα σε πυκνούς ακραίους κόρυμβους. Ανθίζει Απρίλιο έως Αύγουστο.

Βιότοπος: Φύεται σε φρύγανα ξηρές και πετρώδεις τοποθεσίες, έως τα 800 μέτρα.

Εξάπλωση - Καταγωγή: Είναι ενδημικό φυτό της Σικελίας, της Ελλάδας και της Τουρκίας με εξάπλωση στις παραμεσόγειες περιοχές.

Πληροφορίες: Χρησιμοποιείται σε συνθέσεις αποξηραμένων φυτών επειδή τα κεφάλια έχουν την ικανότητα να διατηρούνται μετά την ξήρανση. Συγγενή είδη είναι το H. microphyllum και το H. italicum, που είναι επίσης πολυετή. Το αιθέριο έλαιο του, περιέχει εστέρες, τερπένια, και φλαβονοειδή. Θεωρείται από τους αρωματοθεραπευτές ως ένα από τα κορυφαία αιθέρια έλαια. Φωτογραφία από Επίδαυρο.

0

Cyanus triumfettii, (All.) Dostál ex Á. & D. Love

Κοινή ονομασία: Κενταύρια η θριαμβική,           squarrose knapweed

Οικογένεια: Asteraceae

Συνώνυμα: Centaurea triumfetti All. - Centaurea cana

Περιγραφή: Πολυετές αειθαλές φυτό, με όρθιους βλαστούς 15-40 εκατοστά. Τα φύλλα είναι ακέραια, λογχοειδή, επιμήκη, χνουδωτά, όρθια, και ελαφρώς στρεβλά. Τα άνθη του σχηματίζουν μεγάλα όμορφα κεφάλια. Τα περιφερειακά ανθίδια είναι ιώδη μεγαλύτερα από τα εσωτερικά που είναι κυανά. Το υπάνθιο έχει βλεφαριδωτά βράκτια με ισομήκης λευκούς άκανθες. Ανθίζει Μάιο έως Ιούνιο.

Βιότοπος: Προτιμάει τα πετρώδη εδάφη, ξέφωτα σε ορεινά λιβάδια μέχρι τα 1800 μέτρα.

Εξάπλωση - Καταγωγή: Ενδημικό της Ευρώπης, σε βουνά της Β. Ελλάδας

Πληροφορίες: Καλλωπιστικό φυτό. Το Centaurea triumfettii μπορεί εύκολα να το συγχέει κανείς με το πολύ συγγενικό Centaurea montana, σε σύγκριση με το οποίο έχει στενότερα φύλλα.

0